/ We know how

Najpopularniejsze systemy ERP w Polsce. Czy popularne znaczy lepsze oraz na jaki system się zdecydować?

Decyzja o wyborze systemu ERP jest jedną z najtrudniejszych, z którą trzeba się zmierzyć w procesie cyfrowej transformacji biznesu. Bez względu na to, czy jest to pierwszy zakup, czy wymiana funkcjonującego już rozwiązania, liczba cech funkcjonalnych, wymagana infrastruktura, licencje, koszty serwisu i mnóstwo innych niuansów tworzy gąszcz zagadnień i problemów, w którym już niejedna firma zgubiła azymut. Podjęcie trafnej decyzji i wybór optymalnego rozwiązania może zapewnić nowe bodźce do rozwoju organizacji oraz poprawić i umocnić jej pozycję na rynku.

 

Od lat bardzo cennym źródłem informacji dostępnych na polskim rynku o rozwiązaniach klasy ERP jest coroczny raport „TOP 200”[i] wydawnictwa IDG, poświęcony w całości przedstawieniu stanu i perspektyw branży IT w naszym kraju. Porównanie tegorocznej edycji z tą sprzed roku pokazuje przede wszystkim, że polski rynek systemów ERP okrzepł, ma się dobrze, powoli, bo powoli, ale rośnie, a nowe trendy nie odbiegają od tych w najbardziej zaawansowanych krajach. Dokonując własnych wyborów można także posiłkować się pełnym przeglądem funkcjonalności systemów ERP dostępnych w Polsce[ii], który od lat jest publikowany przez dr. inż. Ludwika Maciejca w raporcie ERP-View.

 

 

Jakie są najpopularniejsze systemy ERP w Polsce? – ranking

 

Z dostępnych danych wynika, że na polskim rynku funkcjonuje około 50[iii] różnych systemów ERP, które rzeczywiście posiadają prawie wszystkie cechy systemów ERP lub sami producenci je tak klasyfikują. Wśród nich są zarówno programy tworzone przez uznanych na świecie dostawców tej klasy rozwiązań takich, jak SAP, czy Epicor, jak i nasze lokalne firmy programistyczne jak InsERT, Unit4 (dawna TETA), czy BPSC. Jednak, aby odpowiedzieć na pytanie o choćby dziesiątkę najpopularniejszych w naszym kraju systemów ERP trzeba najpierw ustalić, czy popularność oznacza tylko liczbę wdrożeń, czy może liczbę wdrożeń w pewnym sektorze gospodarki, czy może w firmach o określonej wielkości? Równie dobrze można posłużyć się rozpoznawalnością marki konkretnego systemu ERP, choć wtedy będzie to raczej odzwierciedlenie aktywności działu marketingu niż rzeczywistej siły biznesowej posiadanego rozwiązania.

Na szczęście czołówka dostawców ze swoimi rozwiązaniami nie zmienia się tak radykalnie i szybko, zatem przed zagłębieniem się w szczegóły można wymienić pierwszą subiektywną dziesiątkę. Bez wątpienia należą do niej systemy SAP, Oracle, Microsoft Dynamics, Kinetic, czyli Epicor ERP, IFS Applications, Unit4 ERP, Comarch CDN XL, Impuls EVO, QAD Enterprise oraz Exact Globe.

Jednak proces decyzyjny związany z wyborem systemu ERP dla konkretnej firmy jest dużo bardziej skomplikowany i trzeba systematycznie wprowadzać kolejne kryteria tak, aby zawęzić pole wyboru do rozsądnej liczby trzech do pięciu systemów, które zostaną bardzo szczegółowo przetestowane i zbadane pod kątem ich przydatności w realnych procesach biznesowych.

Raport ERP-View, który porównuje wszystkie systemy ERP dostępne na polskim rynku wymienia ponad 500 cech funkcjonalnych. Zatem bezpośrednie porównywanie funkcjonalności jest bardzo żmudne i wcale nie gwarantuje sukcesu.

 

 

W jaki sposób warto podzielić programy ERP, aby ranking miał sens?

 

W pierwszej kolejności wybór trzeba ograniczyć do systemów, których koszty zakupu licencji i wdrożenia udźwignie budżet projektu. Sensowny zatem wydaje się podział na takie, które zmieszczą się w budżecie np. do 200 tys. zł, potem na takie z przedziału 200 – 500 tys. zł oraz duże instalacje z kosztami powyżej 500 tys. zł. Znaczenie takiej klasyfikacji doceniają także producenci systemów, którzy dostarczają predefiniowane rozwiązania dopasowane do możliwości finansowych mniejszych firm. Przykładem jest SAP All-In-One dla bardzo dużych organizacji oraz SAP Business One, na który stać nawet średnie firmy. Podobnie postępują takie firmy, jak Microsoft z systemem Dynamics AX i Dynamics GP, czy TETA z systemami TETA 200 i TETA Constellation.

Kolejnym naturalnym krokiem wydaje się nałożenie na tak podzielone systemy ERP kryterium ich specjalizacji. Przyczyna jest prosta – nie każdy system ERP radzi sobie jednakowo sprawnie w różnych obszarach funkcjonalnych dowolnego przedsiębiorstwa. Są takie aplikacje, które są wyspecjalizowane w obsłudze łańcucha dostaw i logistyki, inne są doskonałe w zarządzaniu produkcją, jeszcze inne świetnie sobie radzą z finansami i zagadnieniami z obszaru HR. Żeby zorientować się w szczegółach, bardzo pomocny jest wspomniany raport dr. Maciejca.

Gdyby taka macierz nie ograniczyła dostatecznie wyboru, wtedy warto się przyjrzeć możliwościom technologicznym i planom rozwojowym dostawcy. W dzisiejszych czasach dla systemów ERP bardzo liczy się możliwość pracy w chmurze, dołączania modułów funkcjonalnych odpowiadających za robotyzację procesów biznesowych oraz zdolność do integracji z systemami firm trzecich. To one właśnie decydują o unikalności całego rozwiązania i gwarantują perfekcyjne dopasowanie do potrzeb firmy.

Na koniec warto podkreślić jeszcze jedno istotne kryterium – czy system ERP rzeczywiście będzie dodatkowym napędem dla biznesu? Nie chodzi tylko o zaspokojenie długiej listy potrzeb funkcjonalnych – system musi wnieść zupełnie nową jakość do organizacji i sposobu pracy. Przecież robotyzacja jest tuż za progiem!

 

 

Z czego może wynikać popularność danego oprogramowania ERP?

 

Na popularność danego oprogramowania ERP mierzoną liczbą wdrożeń składa się wiele czynników, od kreatywności działu marketingu i sprawności handlowców począwszy, a na elastyczności w końcowych negocjacjach skończywszy. Polski rynek zna przypadki, gdy obiektywnie lepsze rozwiązanie ERP, bogatsze funkcjonalnie i lepiej zaprojektowane przegrywało w konkurencji z lepiej prezentowanym i ciekawiej pokazywanym systemem o bardzo zbliżonej funkcjonalności stosunkiem 1 do 10 w liczbie wdrożeń. Jednak takie sytuacje to już raczej przeszłość.

Dziś popularność większości systemów rośnie jak kula śniegowa. Każde wdrożenie zachęca innych do skorzystania z wypróbowanego już rozwiązania. Co raz częściej spotyka się sytuacje, że firmy korzystają z najlepszych praktyk, dobrze udokumentowanych wdrożeń w konkretnych firmach i same zmieniają swoją organizację i sposób działania tak, aby dostosować się do praktycznie gotowego i sparametryzowanego systemu. Firmy odchodzą od wymagania, aby to system dostosował się do sztywnych procesów i organizacji.

Zatem ze względu na wysokie koszty i wcale niezerowe ryzyko niepowodzenia wdrożenia, bezpieczna strategia każe skupić uwagę na tych systemach, które działają w firmach podobnej wielkości, o zbliżonym profilu działalności, a przede wszystkim na takich, które zostały docenione przez użytkowników. To warunek konieczny powodzenia. Warunki wystarczające niestety bardzo zależą od wymagań stawianych w konkretnej firmie.

 

 

Najpopularniejsze systemy ERP w Polsce a na świecie

 

Systematyczne i precyzyjne wyniki badań rynkowych są zawsze obciążone zastrzeżeniami co do metody badawczej, czy to sposobu doboru próby, albo wyboru źródeł danych. Można się krzywić na fakt, że badanie dotyczy tylko rynku amerykańskiego albo zapytać dlaczego Chiny nie zostały uwzględnione w jakimś zestawieniu.

Spojrzenie na jedno z takich zestawień „Top 10 ERP Software Vendors, Market Size and Market Forecast 2019-2024”[iv] pokazuje, że czerpiemy garściami z globalizacji, ale mamy też własne rozwiązania, lepiej pasujące do specyfiki polskiego rynku, a przede wszystkim szybkozmiennego i czasami zaskakującego prawodawstwa.

W pierwszej dziesiątce najbardziej popularnych dostawców, a co za tym idzie, także systemów ERP znajdują się dobrze znane z polskiego rynku firmy takie, jak SAP, Oracle, Microsoft, Epicor, czy Infor. Ale są tam także tacy producenci oprogramowania, jak Intuit, Fiserv, czy FIS Global, którzy obsługują głównie lokalny rynek amerykański, a nie są znani w naszym kraju.

 

 

Jakie trendy mogą kreować w przyszłości popularność systemów ERP?

 

Czas użytkowania systemów ERP sięga kilkunastu lat. Zatem wybierając konkretne rozwiązanie trzeba mieć na względzie także rysujące się na horyzoncie trendy technologiczne i funkcjonalne tak, aby w przyszłości nie okazało się, że firma jest w ślepej uliczce, bo systemu nie można rozwijać w pożądanym kierunku.

Przede wszystkim systemy ERP ewoluują w kierunku robotyzacji procesów biznesowych, włączenia do funkcjonalności uczenia maszynowego (ML- Machine Learning) oraz szerszego wykorzystania algorytmów sztucznej inteligencji (AI – Artifical Intelligence). Od strony technologicznej rozwiązania ERP będą coraz częściej pracować w środowiskach wirtualnych albo korzystać z konteneryzacji, w chmurze tak prywatnej, jak i publicznej bądź hybrydowej. Możliwe, że budowa przyszłych wersji systemów ERP będzie oparta na mikrousługach, co pozwoli na oszczędne, ale wydajne gospodarowanie zasobami.

Z raportu Gartner Group „Forecast: Public Cloud Services, Worldwide, 2018–2024[v] wynika, że do 2022 r. Polska znajdzie się w gronie liderów pod względem inwestycji w technologie chmurowe. Wzrost wydatków wyniesie ponad 20%, a na cloud computing polskie firmy przeznaczą już ponad 10% wszystkich wydatków na IT.

 

 

Czy warto kierować się popularnością systemu ERP?

 

Odpowiedź na tak postawione pytanie może być tylko jedna: to zależy. Czynników wpływających na decyzję jest zbyt dużo, aby tylko popularność mogła decydować. Jednak odrzucenie takiego kryterium także jest nieracjonalne – nie bez powodu inne firmy zainwestowały duże kwoty, poświęciły czas i zasoby na wdrożenie systemu klasy ERP, aby było ono mało użyteczne. Kompromis polega na prześwietleniu tylko wybranych rozwiązań, których całkowity koszt posiadania jest na akceptowalnym poziomie oraz których specjalizacja funkcjonalna odpowiada aktualnym i przyszłym potrzebom biznesu. Bez względu na wszystko, system ERP musi dać nowy impuls do rozwoju firmy. Krótka lista musi być naprawdę krótka.

[i] https://www.computerworld.pl/news/Premiera-TOP200-2021,428975.html?utm_source=news&utm_campaign=polecane&utm_medium=tags

[ii] https://www.erp-view.pl/erp.html?start=160

[iii] Ibidem.

[iv] https://www.appsruntheworld.com/top-10-erp-software-vendors-and-market-forecast/

[v] https://www.gartner.com/en/documents/3987438/forecast-public-cloud-services-worldwide-2018-2024-2q20-